Photografie.be

Wat is macro?

Echte macro is een weergave van 1:1. Dit wil zeggen dat een object van 1 cm door je lens als 1 cm op je beeldsensor wordt geprojecteerd (op ware grootte). Veel fabrikanten misbruiken de term macro als verkoopargument. Ze zetten al “macro” op hun tele's vanaf een 1:4 weergave. Bij 1:4 wordt een object van 4 cm door je lens als 1 cm op je beeldsensor geprojecteerd. Het is beter om pas vanaf 1:2 van macro te spreken. Bij een weergave van 2x (2:1) en meer spreekt men ook van microfotografie omdat je je onderwerp zoals bij een microscoop echt gaat uitvergroten. De zeer gedetailleerde beelden van kleine objecten geven een speciale kijk op alledaagse objecten, beestjes en plantjes om ons heen.

 

Voorbeeld van een Macro

Nikon D70 - Tamron 90mm F2.8 - extensie ringen ( Soligor )

 

Voorbeeld van een close-up

Nikon D300 - Nikon 50mm F1.8

Lenzen en macro

Macro haalt het onderwerp zo dichtbij dat de minste onscherpte als storend wordt ervaren. Als eerste vereiste moet een goede macrolens haarscherp zijn, of het nu een exemplaar van Sigma, Tamron of Nikon is maakt niet uit, als de scherpte maar goed zit. Afhankelijk van je budget en je eisen kan je onderstaande opstellingen gebruiken:

Macro lenzen

Macrofotografie begint met een goede fotouitrusting. Degelijke en haarscherpe lenzen, dat heb je nodig en dat is wat goede macrolenzen bieden. Deze lenzen bieden de beste prestaties (scherpte, lichtgevoeligheid, ...) omdat ze volledig geoptimaliseerd zijn voor macrofotografie. Ze zijn gemakkelijk in het gebruik omdat ze net hetzelfde werken als een normale lens.

 

 

Tussenringen, extensie ringen of extensie-tubes

Extensie ringen zijn gewoon tussenstukken zonder optische elementen die je tussen de camera en het objectief plaatst. De elektronische contacten van de camera worden doorverbonden met de lens, zodat autofocus en TTL lichtmeting behouden blijven. Hoe dikker de extensie ring (of combinatie van meerdere extensie ringen) hoe verder de lens van de beeldsensor komt te staan en hoe dichterbij je kan scherpstellen. Dichterbij scherpstellen geeft meer uitvergroting van je onderwerp. Omdat extensie ringen geen optische elementen bevatten is er een minimaal verlies aan scherpte. Het lijkt te mooi om waar te zijn, maar er is ook een keerzijde aan de medaille. Des te verder de lens van de beeldsensor staat, des te meer lichtverlies. De lichtafname is omgekeerd evenredig met het kwadraat van de afstand. Dus, hoe langer de extensie ring, hoe meer stops verlies. Bij lange extensie ringen kan je zoveel licht verliezen dat en geen scherptediepte meer overblijft.

 

 

Voorzetlenzen, macro converters of close-up lenzen

Een macro converter kan je vergelijken met een bril tegen verziendheid, een bril om scherper dichtbij te kunnen zien. Je schroeft de bril gewoon op de lens en de lens kan dichterbij scherpstellen. met behoud van brandpunt en lichtscherpte. Met een lens dichter bij je onderwerp kunnen komen geeft meer uitvergroting. Let op, met een macro converter kan je niet meer scherpstellen op oneindig. Afhankelijk van de toepassing kunnen macro converters aan- of af te raden zijn. Bij een digitale SLR is een macro converter af te raden. De resultaten zullen nooit even goed zijn als die van een echte macrolens. Digitale compactcamera's daarentegen hebben meestal wel baat bij een macro converter.

 

Scherpstellen

In den beginne probeerde ik bijna altijd autofocus te gebruiken bij macrofotografie. De resultaten waren nogal uiteenlopend en afhankelijk van de situatie. Bij statische onderwerpen (rups, bloem, ...) en het gebruik van een statief werk ik nu nog wel eens met autofocus. Bij bewegende onderwerpen (vlinders, wespen, ...) werk ik altijd met manual focus. Ik stel ongeveer scherp op het gewenste voorwerp en beweeg met de camera iets voor- en achteruit tot ik de gewenste scherpte zie en dan druk ik af. Klinkt gemakkelijk, maar dit is het zeker niet. Om een beetje scherptediepte te krijgen werk je op f/16 tot f/22 en om geen bewegingsonscherpte te krijgen werk je met een zo hoog mogelijke sluitertijd

 

Scherptediepte bij macrofotografie

Zelfs bij normale macrofotografie 1:1 kan de scherptediepte minimaal zijn. Door de kleine scherptediepte kan je mooie onscherpe achtergronden krijgen. Omdat je onmogelijk alles van voor tot achter scherp kan krijgen is het belangrijk de camera loodrecht op het vlak dat je scherp wil hebben te richten. Dit brengt me bij de zeer moeilijke vraag welk deel van het onderwerp zeker scherp moet zijn. Persoonlijk vindt ik dat minimaal de ogen scherp moeten zijn bij alle insecten en andere beestjes die iets hebben wat op ogen gelijkt.

 

Ministudio opsteliing ( zonder belichting )

 

Macro, licht, belichting en flash

Voor mezelf maak ik steeds een onderscheid tussen statische en bewegende onderwerpen. Bij statische onderwerpen werk je indien mogelijk best met een statief en een draadontspanner. Hierdoor kan je een kleinere diafragmaopening, een langere sluitertijd en lagere ISO waarde gebruiken (vb: f/16, 1/60 en ISO 100). Bij bewegende onderwerpen (insecten, bloemetjes in de wind, ...) heb je die luxe niet. Voor de scherptediepte heb je f/16 tot f/22 nodig. Voor de bewegingsonscherpte liefst 1/500 sec of korter. Je hebt dus licht nodig, zeer veel licht en dat is niet altijd voorhanden (zelfs niet bij ISO 400). Nood-gedwongen moet je vaak je flash gebruiken, maar flitsen bij macro kan nogal tricky zijn.

Je moet in de meeste omstandigheden trachten diffuus licht (egaal of zacht licht) te bekomen, zoals op een licht bewolkte dag. Wees creatief, verzin opstellingen en probeer ze uit. Neem van me aan dat rechtstreeks op je onderwerp flitsen nogal hard is en delen van je onderwerp kan uitbranden. Van opzij flitsen of onrechtstreeks flitsen kan ook iets meer diepte aan je foto geven. Om beweging te bevriezen, bij weinig omgevingslicht, kan een flash ook goed van pas komen. Voor mezelf heb ik gekozen voor een ringflits, ook wel een macro-flits genoemd.

Ringflits

Was al jaren aan het overwegen, mede omdat macro fotografie als één van m'n favoriete bezigheden en uitdagingen is, om een ringflits op de kop te tikken. Toen ik er ééntje zag staan voor een zacht prijsje heb ik de knoop doorgehakt en deze aangekocht.

 

Het is de Sigma FLASH EM-140 DG MACRO geworden.

 

Na ontvangst van het pakket was ik verwonderd over de inhoud. Een zeer verzorgde tas met 2 compartimenten, ééntje voor de ring zelf, en ééntje voor de voet.Ook zaten er verschillende ringen bij die dienst doen als adapter voor de lens. Gewoon vooraan op de lens schroeven in de voorziene schroefdraad en de ring erop zetten. Vervolgens de voet op de camera monteren en de settings aanpassen. Ringflits is volledig TTL gestuurd en dus bedienbaar via de camera. Men kan de intensiteit aanpassen, alsook welke flitsbuis men wenst te gebruiken. De linker-, rechter- of beide flitsbuizen.

Ook zijn er verlichtingslampjes vooraan aanwezig op het voorwerp te kunnen belichten voor de autofocus. Achteraan is een display met de informatie die men wil. Er wordt op aangeduidt welke flitsbuizen actief zijn, welke intensiteit er wordt gebruikt enz. Verder werkt deze flits op 4 AA batterijen waarmee men toch een tijdje verder kan. Geheel voelt solide aan en doet zijn werk perfect.

De flits gebruik ik standaard op de Tamron 90 mm 1/1 Macro F2.8. Ring zat standaard bij het pakket dus m'n wensen zijn vervuld. De allereerste foto die ik hiermee heb genomen was genomen uit de hand van een spin die op de wasdraad zat.

 

Exif : Nikon D300 - Tamron 90mm - F22 - Iso 200 - 1/60- Geflitst met ringflits

Merk hierbij ook op dat de foto zo goed als schaduwvrij is !

 

Ik was uiteraard verbaast over de scherpte en de belichting van deze combinatie. Het maakt het leven wel makkelijker om macrootjes te fotograferen. Volgende foto is ook genomen met deze combinatie waar ikzelf niet de indruk heb dat er is geflitst maar waar het zeker is gebeurt.Het was in een vrij donkere bosomgeving waar ik het nodige licht wel kon gebruiken.

 

Exif : Nikon D300 - Tamron 90mm - F22 - Iso 200 - 1/60- Geflitst met ringflits

 

U kan opmerken dat de diafragmawaarde F22 is ( dus een heel klein gaatje ) en er geflitst is op 1/60 waarbij alle scherpte toch nog volop naar boven komt. Tot hier toe dus zeer tevreden over deze combinatie en wachtende om in de lente ermee van start te gaan....

 

 

 

< Vorige		Volgende >